NURYARENLERÝ571

Efendimiz (sallallâhu aleyhi ve sellem), bir güneþ gibi insanlýk semasýnda doðmuþ, bütün dünyaya ýþýklarýný saçmýþ ve kýyamete kadar da saçmaya devam edecektir. O, çok kýsa denebilecek bir zaman dilimi içinde bütün çaðlarý aydýnlatacak ve insanlarýn problemlerine çareler sunacak bir hayat yaþamýþtýr. Hazreti Muhammed (aleyhissalatü vesselâm)’ýn, bütünüyle beþerin hayatýna lâzým gelen þeylerle zuhuru öylesine harikuladedir ki, insanlýk tarihinde eþini göstermeye imkân yoktur. Beþer tarihinde çeþitli icraatçýlar, ýslahatçýlar vardýr. Kâinatýn Efendisi, reformcu deðildir. O, Hazreti Adem’le baþlayan Allah’ýn yegane dini Ýslam’ýn üzerine konan tozu topraðý silmiþ, bundan on dört asýr evvel onu kendine has saflýðýyla yeniden ortaya çýkarmýþ ve beþere takdim etmiþtir.

Hazreti Muhammed (aleyhissalâtü vesselâm) reformcular gibi hayatýn sadece bir yönüne ait meseleleri ýslah etme, deforme olmuþ þeyleri reforma tabi tutma meselesiyle meþgul olmamýþtýr. O, bir insanýn yatýp kalkmasýndan uyumasýna, hangi tarafý üzerine yatacaðýna, nasýl yiyeceðine, ibadetlerini nasýl yapacaðýna, inandýklarýna nasýl inanmasý gerektiðine, ahlaka.. hasýlý hayatýn her yönüne dair düzenlemeler getirmiþtir. Bu düzenlemeler neticesinde de bütün insanlýða örnek bir toplum yetiþtirmiþtir. Efendimiz’in mektebinde yetiþen Sahabe-i Kiram, öyle bir hayat yaþamýþlardýr ki, onlarýn hayatlarýný okuduðumuz zaman þaþkýnlýktan kendimizi alamýyoruz.

Eðer siz onlarý görseydiniz…

Sahabenin yaþadýðý baþdöndürücü hayatý, Medine’de dünyaya gelen, baþta Hz. Ömer olmak üzere pek çok sahabinin duasýný almýþ ve yetmiþi Bedir gazisi olmak üzere yaklaþýk yüzyirmi kadar sahabiyle de bizzat görüþme imkaný olmuþ bir sahabi aþýðý olan Hasan Basri Hazretleri (ö. 110/642) þöyle dile getiriyor: “Eðer siz sahabeyi görseydiniz, onlara ‘deli!’ derdiniz; onlar sizi görselerdi, ‘bunlar mümin deðil’ derlerdi.”

Hasan Basri Hazretleri’nin sahabeye karþý çok engin bir sevgi, saygý ve hürmeti vardýr. Bir gün kendisine Ömer bin Abdülaziz ile Vahþi’nin derece ve mertebeleri sorulunca, “Ömer Bin Abdülaziz ancak Vahþi’nin atýnýn burnunda bir toz olabilir” demiþtir. Ýþte Hasan Basri Hazretleri’nin sahabe düþüncesi buydu. Ayný zamanda o, sahabenin yaþamýþ olduðu hayata da derin bir özlem duyuyor ve etrafýnda bulunan insanlarýn yaþayýþlarý ile sahabenin yaþayýþýný kýyaslayýp üzülüyordu.

Hz. Ebu Bekir, izzet ve haysiyetini ayaklar altýna alýyordu

Ashab-ý kiram efendilerimizin hayatlarýna bakýldýðýnda “Eðer siz sahabeyi görseydiniz, onlara “deli!” derdiniz” sözünü doðrulayacak pek çok tablo görmek mümkündür. Mesela Hz. Ebû Bekir, Kureyþ’in hürmet ettiði, sevip saydýðý bir insan olmasýna raðmen, Allah Rasulü’ne iman etmesiyle müþriklerin düþmaný haline gelir. Kureyþ’in ileri gelenleri bir gün Hacer-i Esved’in yanýnda oturup Efendimiz’in aleyhinde konuþurken, Allah Rasulü oraya gelir. Onlar Efendimiz’i aralarýna alýp yakasýndan çekerek sataþýrlar. Biri bu hadiseyi hemen Hz. Ebu Bekir’e haber verir. O, koþa koþa Kâbe’ye gelerek, “Yazýklar olsun size! Siz Rabb’im Allah’týr diyen birisini öldürmek mi istiyorsunuz? Halbuki O, size Rabb’inden apaçýk delillerle gelmiþtir.” der.

Müþrikler Hz. Ebu Bekir’in bu çýkýþý üzerine Efendimiz’i býrakýp ona yönelir ve onu tartaklarlar.

Eziyetler onlarý yýldýrmadý

Müþriklerin bu tür eziyet ve iþkencelerinin artmasý sonucu Hz. Ebu Bekir sýcak yuvasýný, kendisini çok seven babasýný, evlatlarýný ve hanýmýný býrakýp Habeþistan’a hicret etmek için Nebiler Sultaný’ndan izin alýr. Amacý Mekke’den ayrýlýp Kýzýldeniz yoluyla Habeþistan’a ulaþmaktýr. Yolda Ýbn Daðinne’ye rastlar ve onun himayesine girerek Mekke’de kalýr. Müþrikler, Hz. Ebu Bekir (ra), kaldýðý evin önünde yaptýrdýðý bir cumbada Kur’an okuyup etraftaki insanlara tesir ediyor diye ona mani olmak isterler. Bunun üzerine Ýbn Daðinne, himayesinin devamý için Hz. Ebu Bekir’den Kur’an okumaktan vazgeçmesini söyler. Hz. Ebu Bekir ise hayatýný ortaya atarak, her þeye raðmen Kur’an okumaktan vazgeçmeyeceðini söyler. Hz. Ebu Bekir, herkesin sevdiði bir insandýr. Mekke’de “Ebu Bekir gibi birisine eza ve cefa edilmez. O, Mekke’den uzaklaþtýrýlamaz.” duygu ve düþüncesi hakimdir. Fakat o, her þeye raðmen, izzetini ve haysiyetini ayaklar altýna alýp Efendimiz’e teslim olmuþtur.

Hz. Ali’ye gelince o, Efendimiz’in hicretinde tamamlayýcý bir rol üstlenmiþtir. Daru’n-Nedve’de bir araya gelen müþrikler þöyle bir karar almýþlardý: Her kabileden güçlü ve cesaretli adamlar bir araya gelecek ve hep birlikte Allah Rasulü’nü öldüreceklerdi. Onlar bu karar ile Abdümenaf Oðullarý’nýn bütün kabilelere kan davasý güderek savaþ açma cesaretini gösteremeyeceklerini düþünüyor ve sorumluluðu daðýtýyorlardý. Bu geliþmeden haberdar olan Efendimiz, yataðýna Hz. Ali’yi býrakmýþ, müþriklerle çevrili evden Yâsin Sûresi’ni okuyarak ve bir avuç topraðý onlarýn üzerine serperek çýkýp gitmiþtir.

Hz. Ali o zaman 23 yaþlarýndadýr. Yani bir insanýn dünya ile en çok senli benli olduðu bir devre. Ama onun düþünce ve inancýna göre peygambersiz hayat bir hiçti ve o, bu uðurda ölümü göze alarak Allah Rasulü’nün yataðýna seve seve yatmýþtý. Neden sonra içeriye giren müþrikler örtüyü kaldýrdýklarýnda karþýlarýnda Hz. Ali’yi görünce þaþýrmýþlar ve onu öylece býrakarak Efendimiz’in peþine düþmüþlerdir.

Müslümanlýðý dünyaya nasýl tanýtýrýz?

Hz. Halid (ra), iki imparatorluðu yerle bir etmiþti; ama kendisine ait hiç mal-mülk edinmemiþti. Bu, mal-mülk olmamalý demek deðildir.. gönlünü dünyaya kaptýrmama, mala mülke, makama mansýba baðlanmama.. baðlanýlmasý lazým gelene baðlanma demektir.

Onlar, Allah ve Rasülü’nü anlatmaktan baþka hiçbir þey düþünmüyorlardý. Ýstiyorlardý ki; herkes Allah’ý (celle celâluhû) tanýsýn. Ýnsanlar, Hz. Muhammed’le (sas) tanýþsýn. Gece gündüz “Bu kocaman dünyaya nasýl Müslümanlýðý anlatýrýz?” diyorlardý. Bir gün dünyanýn büyüklüðüne bakýyor, anlatýlanlarý dinliyor ve “Demek ki, bu dünyaya Müslümanlýðý anlatmak bir insanýn ömrüne sýðmayacak kadar zormuþ.” diyorlardý. Sadece þu söze bile baksanýz, maksat ve gayelerinin ne olduðunu, ne ile dertlendiklerini görürsünüz.

Allah Rasûlü (sas) “Benim adým güneþin doðup battýðý her yere ulaþacaktýr.” buyurmuþtu. Onlar, bunu bir vazife olarak anlamýþlar ve hep bu vazifeyi eda etme gayretiyle yaþamýþlardý. Aziz milletimizin mazisi bu kutlu vazifeyi yapmanýn izzetiyle doludur.

Hz. Mus’ab, Uhud sonrasý yüzünü saklýyordu

Hz. Mus’ab’ýn hayatý hep dini teblið etmekle geçti. Bir dönem geldi ki, dini tamamýyla ortadan kaldýrmak isteyen insanlar bir ordu toplayýp Müslümanlarýn üzerlerine yürümüþlerdi. Burada da Mus’ab’a düþen dinini korumaktý. Ýþte Uhud’da sahabi bu mükellefiyeti yerine getirmek için bir araya geldi. Aralarýnda Mus’ab da vardý. O gün elinde kýlýç akþama kadar savaþtý. Öyle savaþtý ki, melekler dahi onu gýpta ile seyrediyorlardý. Bir ara Mus’ab yediði son kýlýç darbesiyle yüzüstü yere düþtü. Hemen bir melek onun suretine girdi ve Mus’ab’ýn kavgasýný o devam ettirdi. Akþam üzeri Allah Rasulü ona hitaben “Mus’ab!” diye seslenince melek, “Ben Mus’ab deðilim Ya Rasulallah!” dedi. Mesele anlaþýlmýþtý. Mus’ab çoktan þehit düþmüþtü. Biraz sonra Allah Rasulü ve bir grup sahabi, Mus’ab’ýn naaþýnýn yanýndadýr. Her iki kolu da omuzdan kopmuþtur. Mus’ab’ýn baþýný gövdeye baðlayan sadece deridir. Ve o sanki yüzünü bir yerden saklar gibidir. Meselenin bundan sonrasýný bir baþka rivayet bize þöyle anlatýr: Mus’ab’ýn yüzünü niçin sakladýðýný ancak Allah Rasulü anlayabilmiþti. Gözyaþlarý içinde sahabiye bu durumu þöyle anlatmýþtý: “Biliyor musunuz Mus’ab niçin yüzünü sakladý? Birinci sebep þuydu: Kolu kanadý koptu. Artýk Rasulullah’ý koruyamayacaktý. Ya bu esnada biri Allah Rasulü’ne saldýrýr da ben O’nun yardýmýna koþamazsam, diye düþündü ve yüzünü onun için sakladý. Ýkinci sebep ise, ben þu anda Rabb’imin huzuruna gidiyorum. Halbuki þu anda Rasulullah’ý korumam lazým. Ya Allah Rasulü’ne bir þey yaparlarsa ben Rabb’imin huzuruna hangi yüzle varýrým, diye düþünüyor ve yüzünü Rabb’inden saklamaya çalýþýyordu...”

Ýþte Rasul-ü Ekrem bunu söylerken, hakikat karþýsýnda fedai ve alabildiðine hasbi bir ruhun düþüncelerine tercüman oluyordu